 |
| Ghế an toàn cho trẻ em là một trang bị yêu cầu được sử dụng theo quy định áp dụng từ ngày 1/7/2026 |
Từ ngày 1/7/2026, quy định về việc sử dụng ghế an toàn cho trẻ em trên ô tô chính thức được áp dụng tại Việt Nam. Lần đầu tiên, pháp luật quy định rõ trẻ nhỏ khi đi ô tô phải được sử dụng thiết bị an toàn phù hợp, thay vì chỉ cài dây an toàn như người lớn. Đây được xem là một trong những thay đổi đáng chú ý nhất trong lĩnh vực giao thông đường bộ năm nay, đồng thời đưa Việt Nam tiến gần hơn với thông lệ đang được áp dụng tại nhiều quốc gia trên thế giới.
Ngay sau khi quy định có hiệu lực, nhu cầu tìm hiểu về ghế an toàn cho trẻ em tăng mạnh. Không ít phụ huynh băn khoăn trẻ bao nhiêu tuổi phải sử dụng, loại ghế nào phù hợp hay liệu chỉ cần cho trẻ ngồi ghế sau và thắt dây an toàn là đủ. Trên thực tế, mục tiêu của quy định mới không chỉ là nâng cao ý thức chấp hành pháp luật mà quan trọng hơn là giảm nguy cơ chấn thương và tử vong đối với trẻ em khi xảy ra tai nạn giao thông.
 Ghế an toàn cho trẻ em trên ô tô phải đáp ứng những quy chuẩn gì? |
 Từ 1/7/2026, loại xe nào buộc phải lắp ghế an toàn cho trẻ em? |
 Từ 15/8: Chở trẻ em trên ô tô không có ghế an toàn sẽ bị phạt cảnh cáo |
Vì sao Việt Nam bổ sung quy định về ghế an toàn cho trẻ em?
 |
Tai nạn giao thông vẫn là một trong những nguyên nhân gây tử vong hàng đầu đối với trẻ em trên toàn cầu. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), việc sử dụng đúng hệ thống ghế an toàn dành cho trẻ em có thể giảm đáng kể nguy cơ tử vong và chấn thương nghiêm trọng khi xảy ra va chạm. Nhiều nghiên cứu của Cơ quan An toàn Giao thông Đường bộ Quốc gia Mỹ (NHTSA) cũng cho thấy ghế an toàn là một trong những biện pháp bảo vệ trẻ hiệu quả nhất trên ô tô.
Trong nhiều năm qua, các nước như Mỹ, Canada, Nhật Bản, Australia và hầu hết các quốc gia châu Âu đều đã quy định bắt buộc sử dụng ghế an toàn cho trẻ em. Việc Việt Nam bổ sung quy định tương tự được xem là bước tiến nhằm nâng cao tiêu chuẩn an toàn giao thông, đặc biệt trong bối cảnh số lượng ô tô cá nhân ngày càng tăng.
Thực tế, nhiều vụ tai nạn cho thấy trẻ em thường là nhóm chịu tổn thương nghiêm trọng nếu không được cố định đúng cách. Chỉ một cú phanh gấp hoặc va chạm ở tốc độ trung bình cũng có thể tạo ra lực quán tính rất lớn, vượt xa khả năng giữ của người lớn khi bế trẻ trên tay.
Quy định mới áp dụng với những trường hợp nào?
Theo quy định hiện hành, khi chở trẻ em dưới 10 tuổi và có chiều cao dưới 1,35 m trên xe ô tô chở người, người điều khiển phải sử dụng hoặc bảo đảm trẻ được sử dụng thiết bị an toàn phù hợp. Ngoài yêu cầu sử dụng thiết bị an toàn, trẻ thuộc nhóm đối tượng này cũng không được ngồi ở hàng ghế trước, trừ trường hợp xe chỉ có một hàng ghế.
Đối với xe kinh doanh vận tải hành khách như taxi và xe công nghệ, quy định về ghế an toàn hiện chưa áp dụng. Tuy nhiên, nhiều chuyên gia vẫn khuyến nghị phụ huynh chủ động sử dụng ghế an toàn nếu có điều kiện, đặc biệt trong những chuyến đi đường dài hoặc trên đường cao tốc.
Song song với việc bổ sung quy định sử dụng ghế, Việt Nam cũng đã ban hành QCVN 123:2024/BGTVT về hệ thống ghế an toàn dành cho trẻ em trên ô tô. Quy chuẩn này tạo cơ sở để các sản phẩm lưu hành trên thị trường từng bước đáp ứng những yêu cầu thống nhất về chất lượng và khả năng bảo vệ.
Vì sao dây an toàn trên ô tô chưa đủ để bảo vệ trẻ?
 |
Nhiều người cho rằng chỉ cần cho trẻ ngồi ở hàng ghế sau và cài dây an toàn là đã bảo đảm an toàn. Tuy nhiên, dây đai trên ô tô vốn được thiết kế theo kích thước cơ thể của người trưởng thành. Đối với trẻ nhỏ, dây chéo thường nằm ngang cổ hoặc cằm thay vì đi qua vai, trong khi dây ngang lại tì lên vùng bụng thay vì xương hông. Khi xảy ra va chạm, lực tác động sẽ tập trung vào những bộ phận rất dễ bị tổn thương, làm tăng nguy cơ chấn thương vùng đầu, cổ, cột sống và các cơ quan nội tạng.
Đây cũng là lý do các tổ chức an toàn giao thông trên thế giới đều khuyến nghị trẻ em nên sử dụng hệ thống ghế an toàn phù hợp với chiều cao và cân nặng thay vì chỉ dựa vào dây an toàn nguyên bản của xe.
Ghế an toàn giúp bảo vệ trẻ như thế nào?
Ghế an toàn cho trẻ em không đơn thuần là một chiếc ghế giúp trẻ ngồi cao hơn. Toàn bộ cấu trúc của sản phẩm được thiết kế để giữ cơ thể trẻ ở đúng tư thế và phân tán lực va chạm lên những vùng chịu lực tốt hơn của cơ thể.
Trong trường hợp xảy ra tai nạn, hệ thống dây đai nhiều điểm, khung ghế và các lớp vật liệu hấp thụ lực sẽ phối hợp để hạn chế tình trạng đầu và cổ bị văng mạnh về phía trước, đồng thời giảm nguy cơ trẻ bị hất khỏi vị trí ngồi.
Đối với trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ, phần đầu có tỷ lệ lớn hơn nhiều so với cơ thể, trong khi cột sống và cơ cổ vẫn đang trong quá trình phát triển. Vì vậy, các chuyên gia thường khuyến nghị nên duy trì tư thế ngồi quay ngược chiều xe càng lâu càng tốt trong giới hạn mà nhà sản xuất cho phép, bởi đây là cách giúp giảm đáng kể áp lực lên vùng đầu và cổ khi xảy ra va chạm trực diện.
Có những loại ghế an toàn nào?
 |
Hiện nay, ghế an toàn cho trẻ em thường được chia thành ba nhóm chính. Loại đầu tiên là ghế quay ngược chiều xe (rear-facing), phù hợp với trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ. Tiếp theo là ghế quay cùng chiều xe (forward-facing), dành cho trẻ lớn hơn sau khi đã vượt quá giới hạn của ghế quay ngược.
Khi trẻ tiếp tục phát triển nhưng vẫn chưa đủ chiều cao để sử dụng dây an toàn như người lớn, ghế nâng (booster seat) sẽ giúp điều chỉnh vị trí ngồi để dây đai của xe đi qua vai và xương hông đúng vị trí.
Việc lựa chọn loại ghế phù hợp phụ thuộc vào chiều cao, cân nặng và giới hạn mà nhà sản xuất quy định, thay vì chỉ dựa trên độ tuổi của trẻ. Đây cũng sẽ là chủ đề được phân tích chi tiết trong bài viết tiếp theo.
Ghế an toàn không chỉ để tránh bị xử phạt
Việc quy định sử dụng ghế an toàn cho trẻ em trên ô tô đánh dấu một bước tiến mới trong công tác bảo đảm an toàn giao thông tại Việt Nam. Tuy nhiên, ý nghĩa của quy định không nằm ở những mức xử phạt hay thủ tục kiểm tra, mà ở việc thay đổi thói quen bảo vệ trẻ trên mỗi hành trình.
Dù chỉ di chuyển vài kilomet trong đô thị hay thực hiện một chuyến đi dài, tai nạn hoặc những tình huống phanh gấp luôn có thể xảy ra bất ngờ. Trong những khoảnh khắc đó, một chiếc ghế an toàn được lựa chọn đúng và lắp đặt đúng cách có thể tạo ra sự khác biệt rất lớn đối với khả năng bảo vệ trẻ.
Duy Thành
Copy link
